Την 6^η Αυγούστου 1936 ο Ιωάννης Μεταξάς, εκμεταλλευόμενος την πολιτική αστάθεια και την αδυναμία  του πολιτικού συστήματος να διαχειριστεί σοβαρά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα που αντιμετώπιζε η Ελλάδα, αλλά και την ευρύτερη πολιτική κατάσταση και τις εξελίξεις στον ευρωπαϊκό νότο, κήρυξε δικτατορία στη χώρα, η οποία διατηρήθηκε μέχρι την κατάληψή της από τους Γερμανούς τον Απρίλιο του 1941.

Την εποχή εκείνη εκδίδονταν στη Βέροια οι εφημερίδες: «Ἀστήρ Βερροίας», του Ιωάννη Γούναρη και «Μακεδονική Ἠχώ» και «Μακεδονικά Χρονικά» του Μανώλη (Λώλη) Σμυρλή. Από αυτές διατηρούνται μέχρι σήμερα οι δύο εφημερίδες, «Αστήρ Βερροίας» και «Μακεδονική Ηχώ». Οι παραπάνω εφημερίδες, με δεδομένο ότι κυκλοφορούν καθόλη την περίοδο της μεταξικής δικτατορίας φαίνεται ότι τηρούν, τουλάχιστον, ανεκτική, αν όχι, υποστηρικτική στάση στο καθεστώς, όπως διαπιστώνεται και από τα δημοσιεύματά τους.

Ειδικότερα, όσον αφορά την κήρυξη της δικτατορίας, ο Αστέρας εκδίδεται την 5^η Αυγούστου 1936, μία ημέρα ακριβώς μετά την επιβολή του καθεστώτος. Στις σελίδες του δε γίνεται καμία αναφορά στη συγκεκριμένη πολιτική εξέλιξη, ενώ το πρωτοσέλιδό του είναι αφιερωμένο στο Α΄ Πανημαθιακό Συνέδριο, το οποίο πραγματοποιήθηκε στη Βέροια. Το επόμενο φύλλο της εφημερίδας εκδόθηκε την 12^η Αυγούστου 1936. Στην πρώτη σελίδα και στη στήλη «Γεγονότα και Σχόλια» ο εκδότης σχολιάζει την πολιτική κατάσταση στη χώρα σε ένα μικρό σημείωμα με τον τίτλο «Η νέα κατάστασις». Σε αυτό αρκείται σε μια απλή αναφορά στο χρονικό της επιβολής της δικτατορίας, ενώ κλείνει με τη βεβαιότητα ότι όλοι οι Έλληνες θα ενισχύσουν την εθνική προσπάθεια.

Όσον αφορά τη Μακεδονική Ηχώ, το πρώτο φύλλο της εφημερίδας, μετά την επιβολή, εκδόθηκε την 15^η Αυγούστου 1936. Στο κύριο άρθρο, στο πρωτοσέλιδο της εφημερίδας, ο συντάκτης (πιθανότατα ο Λ. Σμυρλής) εκφράζοντας την άποψή του, τονίζει την αναγκαιότητα αυτής της πολιτικής επιλογής. Παράλληλα, εύχεται η παρούσα πολιτική να οδηγήσει τη χώρα σε καλύτερα αποτελέσματα και εκφράζει τη βεβαιότητα, ότι με το νέο καθεστώς η κατάσταση θα αλλάξει σύντομα. Τέλος, στο ίδιο φύλλο περιλαμβάνεται εκτενές ειδησεογραφικό κείμενο παρουσιάζοντας το χρονικό της επιβολής του μεταξικού καθεστώτος.

Το μεγάλο πανηγύρι της Βέροιας οργανωνόταν κάθε χρόνο τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου. Η εμποροπανήγυρη εξελίχθηκε με το πέρασμα του χρόνου και συνετέλεσε στην ανάδειξη της πόλης σε εμπορικό κέντρο όλης της Μακεδονίας. Οι Βεροιώτες είχαν την ευκαιρία να ψωνίσουν διάφορα προϊόντα από πολλές περιοχές της χώρας, αλλά και να διασκεδάσουν, αφού κατά τις ίδιες ημέρες παρουσιάζονταν διάφορα θεάματα, ενώ τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να αγοράσουν και να παίξουν σπάνια παιχνίδια.

Η μεγάλη εμποροπανήγυρη της πόλης συνέπιπτε με τη θρησκευτική γιορτή της αγίας Σολομονής και των επτά παιδιών της, την 1η Αυγούστου. Λόγω της τιμής της αγίας Σολομονής στο ναό του αγίου Αντωνίου, το πανηγύρι της Βέροιας συνδυάστηκε με τον άγιο Αντώνιο και έτσι την ίδια ημέρα τιμόταν, τόσο η αγία Σολομονή με τις θυγατέρες και το διδάσκαλό τους, όσο και ο τοπικός άγιος. Στην πραγματικότητα όμως η τιμή του αγίου Αντωνίου συνδυάστηκε με την εμποροπανήγυρη, πιθανότατα, λόγω της μεγάλης προσέλευσης κόσμου από διάφορα μέρη της Μακεδονίας. Η έλευσή τους στην πόλη ίσως να συνδυάζεται και με την επιθυμία τους να προσκυνήσουν στο ναό του αγίου Αντωνίου, επιθυμία η οποία θα μπορούσε  να εκπληρωθεί με μεγαλύτερη δυσκολία κατά τη διάρκεια του χειμώνα, οπότε και η πραγματική μνήμη του αγίου Αντωνίου. Άλλωστε, λόγω του μεγάλου αριθμού προσκυνητών από άλλα μέρη τελούνταν αγρυπνία, ουτωσώστε την επόμενη ημέρα να μπορούν ταξιδεύουν από νωρίς το πρωί και πάλι για τον τόπο τους.

Με το πέρασμα του χρόνου η θρησκευτική πανήγυρη χωρίστηκε από την εμποροπανήγυρη, ενώ λίγο αργότερα συνέπιπτε με τις γιορτές του Φεστιβάλ Παραγωγής, το οποίο διοργάνωνε ο Τουριστικός Όμιλος Βέροιας.

Έτσι, η εμποροπανήγυρη, η θρησκευτική πανήγυρη και το Φεστιβάλ Παραγωγής του Τ.Ο.Β. έδωσαν ώθηση στην πνευματική, πολιτιστική, οικονομική και κοινωνική ζωή της πόλης, τα καλοκαίρια, ιδιαίτερα δε, κατά τα τέλη της δεκαετίας του ’50 και στις αρχές της δεκαετίας του ’60.

Από τότε μέχρι σήμερα άλλαξαν πάρα πολλά... Τελικά, το πανηγύρι ατόνησε και σήμερα λιγοστοί μικροπωλητές συνεχίζουν να θυμίζουν στους Βεροιώτες τη μεγάλη εμποροπανήγυρη του Αυγούστου, η θρησκευτική πανήγυρη συνεχίζει να πραγματοποιείται, ενώ το Φεστιβάλ Παραγωγής δεν άντεξε, παρά μόνο λίγα έτη από την πρώτη φορά διοργάνωσής του.

Πολιτιστικά Δρώμενα, τχ. 23, Περιοδική Έκδοση της Επιχείρησης Πολιτισμού του Δήμου Βέροιας

Αφιέρωμα στην παράδοση

Θωμάς Λιόλιος,  Η Βέροια και η παράδοσή της μπροστά στον 21ο αιώνα.

Μανώλης Βαλσαμίδης,  Οι μπούλες της Νιάουστας.

Γιώργος Μελίκης,  Από τη διαχρονία της λαϊκής έκφρασης στην τέχνη του φολκλόρ.

Γιάννης Καμπούρης,  Βέροια και πολιτισμός, μια ματιά στο αύριο.

Θανάσης Ε. Μαρκόπουλος, Θωμάς Γκόρπας, τα ποιήματα (1957-1983).

Θανάσης Μαρκόπουλος: Ανθολόγηση, Ποιήματα του Θωμά Γκόρπα.

Γιώργος Νικολαΐδης,  Ο μεγάλος δρόμος.         

Δημήτρης Αθανασιάδης, Ιδεολογία και πράξη της πολιτιστικής αναπτυξης.

Δ.Ε.Π. Τμήματα Περιόδου 1998-99.

Βιβλιοπαρουσιάσεις

Κινηματογράφος ή αλλιώς σινεμά. Η έβδομη τέχνη… Πότε ιδρύθηκε ο πρώτος κινηματογράφος στην πόλη;  Πόσοι θερινοί κινηματογράφοι λειτούργησαν στη Βέροια; Ποια η ανταπόκριση των Βεροιωτών απέναντι τους;  

Ο πρώτος χειμερινός κινηματογράφος στην πόλη ιδρύθηκε το 1928 από τους αδελφούς Αντώνη και Γιώργο Χατζή. Πρόκειται για τον κινηματογράφο «Ζάππειον». Το 1932 ιδρύθηκε ο κινηματογράφος «Πάνθεον» από τον Ιωάννη Γούτα. Αξίζει να σημειωθεί, ότι οι θερινές προβολές γίνονταν στον κινηματογράφο «Εληά», στην τοποθεσία της Εληάς.

Θερινός κινηματόγραφος λειτούργησε στην πόλη μετά τα μέσα του 20^ου αιώνα, το έτος 1956. Πρόκειται για τον κινηματογράφο «Σταρ» του Θωμά Βλαχογιάννη, ο οποίος λίγα χρόνια νωρίτερα, το 1953, ίδρυσε το χειμερινό κινηματογράφο «Σταρ» στην οδό Μητροπόλεως.

Λίγα χρόνια αργότερα, το 1959, λειτούργησε ο θερινός κινηματογράφος «Rex», των αδελφών Καβαργύρη, στην οδό Κονίτσης. Το έτος 1960 άνοιξε ο θερινός κινηματογράφος «Φάρος», στην οδό Μητροπόλεως, από τον Κωνσταντίνο Παπαδόπουλο. Ένα χρόνο αργότερα, το 1961, ιδρύθηκε ο Κινηματογράφος «Ολύμπιον», στην οδό Κεντρικής, ο οποίος πέρα από τη χειμερινή αίθουσα, λειτουργούσε και ως θερινός στην ταράτσα του κτιρίου. Τέλος, το 1967, οι αδελφοί Καπρίνη άνοιξαν τον ομώνυμο κινηματογράφο στην οδό Τρύφωνος, ο οποίος το καλοκαίρι λειτουργούσε και ως θερινός στην ταράτσα του κτιρίου.

Συνολικά, στη Βέροια λειτούργησαν πέντε θερινοί κινηματογράφοι, στους οποίους προβάλλονταν διαφόρων ειδών ταινίες, ελληνικές, ιταλικές, γαλλικές κ.α. Η δραστηριότητα των κινηματογράφων στην πόλη αποδεικνύει και το αντίστοιχο ενδιαφέρον από πλευράς κοινού, το οποίο προσέρχονταν για να παρακολουθήσει τις παρουσιαζόμενες ταινίες. Άλλωστε, δεν ήταν λίγες οι φορές που αίθουσες, κυρίως του χειμερινού κινηματογράφου, γέμιζαν και ξαναγέμιζαν προκειμένου να ικανοποιήσουν τις αυξημένες ανάγκες του φιλοθεάμονος κοινού. Σε μια εποχή που το κοινό δεν είχε πολλές ευκαιρίες και μέσα διασκέδασης, ο κινηματογράφος αναδείχτηκε ως μια από τις κυριότερες μορφές διασκέδασης.